Buitenland

Wat Marco Kroon heeft gedaan blijft onduidelijk

Heeft majoor Marco Kroon het verhaal verzonnen dat hij in 2007 in Afghanistan is ontvoerd en later de ontvoerder heeft doodgeschoten?

Dat is een van de belangrijkste vragen die resteren na de beslissing van het Openbaar Ministerie, deze donderdag, om het onderzoek naar een eventueel strafbaar feit gepleegd door Kroon stil te leggen. Opnieuw krijgt die vraag echter geen helder antwoord.

Volgens het OM zijn er „geen aanknopingspunten” gevonden die de genoemde gebeurtenissen bevestigen of weerleggen”. Volgens een woordvoerder kan dus nog steeds niet worden gezegd dat Kroon het hele verhaal heeft verzonnen.

Helemaal alleen

Kroons raadsman, Geert-Jan Knoops, toonde zich donderdag vooral verheugd over het stilleggen van het onderzoek. Tegen De Telegraaf zei hij: „Het OM stelt vast dat er op geen enkele manier bewijs voor het plegen van strafbare feiten is. Dus ook niet van het schenden van het staatsgeheim zoals sommige criticasters stelden. Dat oordeel ervaart cliënt als bijzonder prettig.” Knoops erkende echter wel dat Kroon helemaal alleen lijkt te staan in zijn verhaal. „Het is waar dat het daarmee vooral het verhaal van majoor Kroon blijft. Het is wat het is.”

Minister Ank Bijleveld (Defensie, CDA) zei een gesprek te willen met Kroon, die nog steeds in dienst is bij Defensie. „Wij moeten nu bekijken wat deze beslissing betekent voor ons en ons werk en daar zullen we met het personeelslid Marco Kroon over praten”, zei ze. De bewindsvrouw wilde niet vooruitlopen op een eventueel ontslag van Kroon.

De majoor is drager van de Militaire Willems-Orde. De toekenning van de hoogste Nederlandse militaire dapperheidsonderscheiding staat in deze zaak helemaal niet ter discussie, zei Bijleveld. „Kroons heldendaden staan hier buiten.”

Hardhandig ondervraagd

De majoor baarde in januari en februari van dit jaar veel opzien met zijn verhaal dat hij in 2007 was ontvoerd door „de vijand” tijdens een geheime missie in Afghanistan. Tijdens zijn gijzelneming zou hij hardhandig zijn ondervraagd. Kroon beweerde dat hij de leider van zijn gijzelnemers enkele weken later tegenkwam en toen heeft gedood.

Toen Kroon twijfel en ongeloof oogstte met zijn opzienbarende verhaal, zei Kroons advocaat stukken te hebben gezien waaruit in elk geval blijkt dat Marco Kroon in Afghanistan is aangehouden door gewapende mannen. Die deden zich voor als lokale politie. Kroon zou korte tijd gedetineerd zijn geweest.

Hij had in eerste instantie het incident niet bij zijn superieuren gemeld, omdat hij bang was de geheime missie in gevaar te brengen, zei hij. Na groeiende kritiek op de betrouwbaarheid van zijn verhaal maakte Kroons advocaat bekend dat er wél een melding is gemaakt bij Defensie. Het ministerie bevestigde dat. Eerder had het departement het Openbaar Ministerie ingeschakeld om te onderzoeken of er sprake was geweest van een strafbaar feit bij Kroon. Daarbij ging het dus niet alleen om het doden van iemand van de ‘vijand’, maar ook om de vraag of Kroon staatsgeheime informatie openbaar zou hebben gemaakt. De uitlatingen van Kroon zorgden voor onrust onder commando’s uit Afghanistan die destijds met Kroon hadden gewerkt.

Nieuwe informatie

Vooralsnog heeft het OM dus niets kunnen vinden. Het onderzoek is daarom voorlopig stopgezet, in afwachting van eventuele nieuwe informatie. Het OM heeft tijdens zijn onderzoek Kroon zelf niet gehoord, aldus de OM-woordvoerder. Kroon was ook geen verdachte.

Het OM heeft zich gebaseerd op verklaringen die de majoor vorig jaar heeft afgelegd, onder meer bij de militaire inlichtingendienst MIVD. Ook is in Nederland een militair gehoord aan wie Kroon de melding van het incident zou hebben gedaan. Daarnaast heeft het OM „enkele deelnemers aan de missie” destijds gehoord. In Afghanistan zelf is geen onderzoek gedaan. „Daarvoor hadden we een aanknopingspunt nodig, en dat was er niet”, aldus het OM.